TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI DOANH NGHIỆP (CSR): KINH NGHIỆM CỦA MỘT SỐ DOANH NGHIỆP NHẬT BẢN VÀ MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ CHO CÁC DOANH NGHIỆP VIỆT NAM

Phùng Mạnh Hùng - Phùng Thị Lan Hương

  • Tạp chí Kinh tế Đối ngoại

Abstract

Tóm tắt
Tại Nhật Bản, thuật ngữ trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) đã
được sử dụng từ những năm 1970. Tuy vậy, phải từ thập kỷ 1990, thuật ngữ,
nội hàm và cách thức thực hiện CSR mới được các doanh nghiệp và các bên
có lợi ích liên quan tiếp cận đầy đủ và có hệ thống. CSR trở thành mối quan
tâm của toàn xã hội Nhật Bản, là một phần hoạt động tất yếu của các doanh
nghiệp quy mô lớn và là nội dung bắt buộc trong các báo cáo đánh giá hoạt
động của doanh nghiệp. Sau hơn 20 năm, Nhật Bản được đánh giá là quốc gia
hàng đầu về thực hiện CSR với số lượng đông đảo các doanh nghiệp có bộ
phận CSR chuyên trách và công bố báo cáo hàng năm về CSR và phát triển
bền vững.

Tóm tắt
Tại Nhật Bản, thuật ngữ trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) đã
được sử dụng từ những năm 1970. Tuy vậy, phải từ thập kỷ 1990, thuật ngữ,
nội hàm và cách thức thực hiện CSR mới được các doanh nghiệp và các bên
có lợi ích liên quan tiếp cận đầy đủ và có hệ thống. CSR trở thành mối quan
tâm của toàn xã hội Nhật Bản, là một phần hoạt động tất yếu của các doanh
nghiệp quy mô lớn và là nội dung bắt buộc trong các báo cáo đánh giá hoạt
động của doanh nghiệp. Sau hơn 20 năm, Nhật Bản được đánh giá là quốc gia
hàng đầu về thực hiện CSR với số lượng đông đảo các doanh nghiệp có bộ
phận CSR chuyên trách và công bố báo cáo hàng năm về CSR và phát triển
bền vững.

Ở Việt Nam, CSR đã được biết đến từ lâu với hoạt động tương đối bài
bản của các doanh nghiệp lớn của Việt Nam như Vinamilk, FPT, Honda Việt
Nam,…Tuy nhiên, vẫn còn số đông các doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa
quan tâm nhiều đến hoạt động CSR. Thậm chí, có nhiều doanh nghiệp còn cho
rằng CSR là những ràng buộc về trách nhiệm của họ với môi trường, với xã
hội mà lâu nay họ đang tìm cách “lờ đi”. Chiến lược phát triển của họ luôn đặt
ra tốc độ tăng trưởng (doanh thu, lợi nhuận), tiết giảm chi phí, nâng cao hiệu
quả nguồn lực, lành mạnh hóa tài chính,…mà hoàn toàn không nhắc đến CSR,
không có kế hoạch cụ thể, thậm chí là không đề cập đến.
Bài viết này nhằm mục đích nghiên cứu hoạt động CSR của một số
doanh nghiệp Nhật Bản đã rất thành công trong kinh doanh và thực hiện CSR,
trên cơ sở đó rút ra những bài học kinh nghiệm cho các doanh nghiệp Việt
Nam.
Từ khóa: Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (CSR), doanh nghiệp Nhật
Bản, doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam.
Abstract
In Japan, the term corporate social responsibility (CSR) has been used since
the 1970s. However, it is only since the 1990s, the terms, the implications and
methods of CSR have got the attention from companies and related interest
parties.
The whole Japanese society paid sincere attention to corporate social
responsibility; this has become part to evaluate the activities of big corporates
and is one mandatory part in corporate activity analysis report.
After more than 20 years, Japan is considered to be the top country in doing
CSR, huge number of companies hold CSR department and released annual
reports on sustainability and CSR..

In Vietnam, CSR has been known for a long time through the
professional activities of big companies like Vinamilk, FPT, Honda Vietnam,
etc. However there are many other companies have not paid enough attention
to CSR. What is worse, there are some companies try to neglect social
responsibilities.
In their development strategies, they focus on gaining strong revenue,
cost cutting, making best uses of resources but never mention CSR, they do
not have any plans for CSR.
This research paper aims to analyze the CSR of some Japanese
companies which can considered to be the success lessons then going further
to make some recommendations for Vietnamese companies.
Keywords: Corporate Social Responsibility (CSR), Japanese companies,
Vietnamese small and medium enterprises.

Published
2020-03-20